| Te informacje pochodzą z wczesnego Legendarium
Treści znajdujące się w artykule obejmują teksty powstałe do lat 30-tych XX wieku, kiedy J.R.R. Tolkien całkiem inaczej pojmował Silmarillion. Dotyczą m.in. takich książek jak cykl Historia Śródziemia (Księga Zaginionych Opowieści Część Pierwsza oraz Księga Zaginionych Opowieści Część Druga) jak i z książki Beren i Luthien. |
Gnomy (a także Noldoli ) - drugi szczep elfów we wczesnym legendarium w Księdze Zaginionych Opowieści. W późniejszym legendarium ten szczep elfów był znany jako Noldorowie.
Historia[]
Gnomy i Noldoli były używane od początku legendarium Tolkiena, Księgi Zaginionych Opowieści. Noldoli stał się późniejszą formą słowa Noldor ok. połowy lat 30. XX wieku, kiedy to większość głównych tekstów tradycji Silmarillionu doczekała się nowych, poprawionych wersji, wszystkie z określeniem Noldorowie, podczas gdy wcześniejsze teksty zawierały Noldoli[1].
Gnome jednak nadal był używany długo po tym momencie. Określenie to zostało użyte i opublikowane w pierwszym wydaniu Hobbita w 1937 roku[2].
Używano go nadal podczas pisania Władcy Pierścieni[3][4]. Używano go nawet podczas pisania rozdziału, który stał się „Oknem Zachodu”, napisanym w 1944 roku[5].
Jednakże, gdy pod koniec lat 40. Tolkien zaczął pisać materiały, które stały się Dodatkami do Władcy Pierścieni, dostrzeżono problemy związane z tym terminem i ostatecznie uznano go za „zbyt mylący” ze względu na mylenie go z popularnym pojęciem gnomów[6].
Etymologia[]
W liście z 1973 r. Tolkien stwierdził, że słowo „gnom” pochodzi od Paracelsusa[7], o którym wiadomo, że użył nowołacińskiego słowa „gnomus” w traktacie z XVI w.
Gnom Paracelsusa prawdopodobnie oznacza „mieszkańca ziemi”. Podstawą użycia przez Tolkiena słowa Gnom było greckie gnōmē oznaczające myśl lub inteligencję[2].
Po ucieczce Noldolich i rzezi Solosimpi, gnomy, które pozostały w Amanie i nie dołączyły do innych plemion, zostały nazwane Aulenossë (nossë „krewni, lud” jest spokrewnione z -nor w Valinorze (rdzeń NO w słowniku Qenyi[8]), ludem Aulëgo. On sam nazywał gnomów, którzy pozostali w jego pałacu, po prostu Eldarami[9].
Przypisy
- ↑ J.R.R. Tolkien, Christopher Tolkien, Utracona Droga i Inne Pisma, Część Druga: Valinor i Śródziemie przed Władcą Pierścieni, I. Teksty i relacje między nimi.
- ↑ 2,0 2,1 J.R.R. Tolkien, Christopher Tolkien (red.), Księga Zaginionych Opowieści Część Pierwsza, I. Dworek Zabawy Utraconej, Komentarz.
- ↑ J.R.R. Tolkien, Christopher Tolkien (red.), Powrót cienia, Pierwsza faza: XII. W Rivendell.
- ↑ J.R.R. Tolkien, Christopher Tolkien (red.), Zdrada Isengardu, VI. Rada Elronda (1).
- ↑ J.R.R. Tolkien, Christopher Tolkien (red.), Wojna o Pierścień, Część druga: Pierścień wyrusza na Wschód, V. Faramir.
- ↑ J.R.R. Tolkien, Christopher Tolkien (red.), Ludy Śródziemia, II. Dodatek o języku.
- ↑ J.R.R. Tolkien, List do Eleny Jeronimides (list).
- ↑ J.R.R. Tolkien, Christopher Tolkien (red.), Księga Zaginionych Opowieści Część Pierwsza, Dodatek: Nazwy własne w Zaginionych opowieściach Część 1, hasło Aulenossë.
- ↑ J.R.R. Tolkien, Christopher Tolkien (red.), Księga Zaginionych Opowieści Część Pierwsza, VIII. Opowieść o Słońcu i Księżycu.